.jpg "Sudska praksa")
Republika Srbija
VRHOVNI SUD
Rev 32449/2023
25.01.2024. godina
Beograd
U IME NARODA
Vrhovni sud, u veću sastavljenom od sudija: Branislava Bosiljkovića, predsednika veća, Branke Dražić i Dragane Boljević, članova veća, u parnici tužilje AA iz ..., čiji je punomoćnik Miroslav Herceg advokat iz ..., protiv tuženog Grada Novog Sada, koga zastupa Pravobranilaštvo Grada Novog Sada, radi isplate, odlučujući o reviziji tuženog izjavljenoj protiv presude Apelacionog suda u Novom Sadu Gž 1176/2023 od 28.09.2023. godine, dopunjene rešenjem tog suda Gž 4442/21 od 22.06.2022. godine, u sednici veća održanoj dana 25.01.2024. godine, doneo je
P R E S U D U
ODBIJA SE kao neosnovana revizija tuženog izjavljena protiv presude Apelacionog suda u Novom Sadu Gž 1176/2023 od 28.09.2023. godine.
O b r a z l o ž e nj e
Presudom Višeg suda u Novom Sadu P 368/2022 od 16.03.2023. godine, stavom prvim izreke, obavezan je tuženi Grad Novi Sad da isplati tužilji iznos od 5.646.138,52 dinara sa zakonskom zateznom kamatom od dana presuđenja do isplate, kao i iznos od 415.870,69 dinara na ime parničnih troškova sa zakonskom zateznom kamatom od izvršnosti presude do isplate. Stavom drugim izreke, utvrđeno je da je tuženi stekao pravo javne svojine u celosti na parceli .. površine 396m2 upisane u list nepokretnosti .. KO ..., parceli .. površine 99m2 i parceli .. površine 291m2 upisanih u list nepokretnosti .. KO ... i parceli .. površine 31m2 upisane u list nepokretnosti .. KO ..., a tužilja obavezana da trpi da se tuženi sa tim pravom upiše nakon pravnosnažnosti presude kod nadležne službe za katastar nepokretnosti.
Presudom Apelacionog suda u Novom Sadu Gž 1176/2023 od 28.09.2023. godine, stavom prvim izreke, žalba tuženog je delimično usvojena i delimično odbijena i presuda Višeg suda u Novom Sadu P 368/2022 od 16.03.2023. godine preinačena u delu odluke o troškovima postupka, tako što je obaveza tuženog na naknadu troškova postupka snižena sa iznosa od 415.870,69 dinara na iznos od 348.540,69 dinara, dok je prvostepena presuda potvrđena u preostalom delu. Stavom drugim izreke, odbijen je zahtev tuženog za naknadu troškova žalbenog postupka.
Protiv pravnosnažne presude donete u drugom stepenu tuženi je blagovremeno izjavio reviziju zbog bitnih povreda odredaba parničnog postupka i pogrešne primene materijalnog prava.
Odlučujući o izjavljenoj reviziji u skladu sa članom 408. ZPP, Vrhovni sud je našao da revizija tužene nije osnovana.
U sprovedenom postupku nije učinjena bitna povreda odredaba parničnog postupka iz člana 374. stav 2. tačka 2. ZPP, na koju revizijski sud pazi po službenoj dužnosti. Revizijom se posebno ne ukazuje na druge bitne povrede odredaba parničnog postupka iz stava 2. navedenog člana zbog kojih se, pod uslovima iz člana 407. stav 1. tačka 2. ZPP, taj pravni lek može izjaviti, niti se navode procesne odredbe koje drugostepeni sud nije primenio ili ih je pogrešno primenio i tako učinio bitnu povredu odredaba parničnog postupka iz člana 374. stav 1. navedenog zakona.
Prema utvrđenom činjeničnom stanju, tužilja je u katastru nepokretosti upisana kao vlasnica parcela .., .., .. i .. sve u KO ... - zemljište u građevinskom području, njive IV klase. Planom detaljne regulacije nove stambene zone „Širine I“ („Službeni list Grada Novog Sada“ broj 32/11) parcela .. KO ... planirana je za javnu površinu - ulicu, a za istu namenu i ostale parcele predviđene su Planom generalne regulacije Alibegovca sa područjem za porodično stanovanje na jugoistoku Petrovaradina („Službeni list Grada Novog Sada“ broj 8/19) i Planom detaljne regulacije Karagače u Petrovaradinu („Službeni list Grada Novog Sada“ broj 9/20). Sve parcele su faktički privedene planskoj nameni i koriste se kao delovi ulica. Tržišna vrednost zemljišta iznosi ukupno 5.646.138,52 dinara.
Na tako utvrđeno činjenično stanje, nižestepeni sudovi su pravilno primenili materijalno pravo.
Prema članu 2. stav 6. Zakona o planiranju i izgradnji („Službeni glasnik Republike Srbije“, broj 72/09), površina javne namene je prostor određen planskim dokumentom za uređenje ili izgradnju objekata javne namene ili javnih površina, za koje je predviđeno utvrđenje javnih interesa u skladu sa posebnim zakonom (ulice, trgovi, parkovi i drugo). Zakonom o javnoj svojini („Službeni glasnik Republike Srbije“ broj 72/11), pored ostalog, propisano je: da se dobrom u opštoj upotrebi, u smislu tog zakona, smatraju one stvari koje su zbog svoje prirode namenjene korišćenju svih i koje su kao takve određene zakonom (član 10. stav 2); da su dobra u opštoj u potrebi u svojini Republike Srbije, izuzev puteva II reda koji su u svojini autonomne pokrajine na čijoj se teritoriji nalaze, kao i izuzev nekategorisanih puteva, opštinskih puteva i ulica (koje nisu deo autoputa ili državnog puta I i II reda), trgova i javnih površina koje su u svojini jedinice lokalne samouprave na čijoj se teritoriji nalaze (član 10. stav 10).
U konkretnom slučaju, predmetne parcele su planskim aktima predviđene za javnu površinu - ulicu i faktički su privedene toj nameni, jer se u tu svrhu i koriste. Na taj način je zemljište faktički, bez sprovedenog postupka za utvrđivanje javnog interesa, eksproprijaciju i određivanje naknade oduzeto iz poseda tužilje, koja je u katastru nepokretnosti i dalje upisana kao njegova vlasnica. Sporno zemljište je faktičkim privođenjem planskoj nameni postalo dobro u opštoj upotrebi - ulica, u javnoj svojini tuženog, dok je prestalo pravo privatne svojine tužilje. Zato tužilji pripada pravo na naknadu u visini tržišne vrednosti zemljišta, u skladu sa članom 1. Protokola 1. uz Evropsku konvenciju i članom 58. Ustava Republike Srbije kojima je garantovano pravo na imovinu. Tužena je obveznik isplate ove naknade kao titular prava javne svojine na ulici, u smislu člana 10. stav 10. Zakona o javnoj svojini.
Po oceni Vrhovnog suda, nisu osnovani navodi revidenta da je u ovom sporu pogrešno primenjeno materijalno pravo. Tužena u reviziji ponavlja navode koje je isticala tokom postupka, a koji ističe i u drugim istim činjenično-pravnim sporovima, zbog čega ti navodi nisu posebno obrazlagani, u smislu člana 414. stav 2. ZPP, jer se time ne bi postiglo novo tumačenje prava ili doprinelo ujednačavanju sudske prakse.
Iz tih razloga, odlučeno je kao u izreci.
Predsednik veća - sudija
Branislav Bosiljković, s.r.
Za tačnost otpravka
Zamenik upravitelja pisarnice
Milanka Ranković
